Landschap & Cultuurhistorie

Verkenning functionaliteit sprengenbeken

Sprengenbeken zijn een bijzonder cultuurhistorisch verschijnsel, dat binnen Europa nagenoeg alleen op de Veluwe voorkomt. Het unieke Veluwse sprengenbekenlandschap is het resultaat van eeuwenlang handelen van de mens. Door de beken zijn op de Veluwe nieuwe economische impulsen ontstaan. Naast cultuurhistorische waarden hebben sprengenbeken op zichzelf, maar ook het sprengenbekenlandschap als geheel, een hoge landschappelijke en ecologische waarde.

De Stichting voor het behoud van de Veluwse beken en sprengen (de Bekenstichting) zet zich in om dit eeuwenoude cultuurlandschap te behouden en beschermen. Uit een analyse van de Bekenstichting blijkt echter dat bij beleid en beheer van sprengenbeken de nadruk sterk ligt op de ecologie. Juist de combinatie van erfgoed en ecologie kan het bekenlandschap versterken. Hier ligt nog een uitdaging. Daarom voert Cultuurland een verkenning uit om in beeld te brengen welke hedendaagse en toekomstige functies de beken en bekenstelsels kunnen vervullen, zodat instandhouding om meerdere redenen voor de hand ligt en het beheer en onderhoud gerichter plaats kan vinden.

Door het verhaal van het landschap te vertellen brengt het project de samenhang tussen de cultuurhistorische- en ecologische waarden in kaart. Aan de hand van 3 casestudy’s wordt een afwegingskader geleverd op basis waarvan beleids- en beheerkeuzen gemaakt kunnen worden. Ook wordt uitgewerkt wat er aan beheer en onderhoud moet worden aangepast om de kenmerkende cultuurhistorische eigenschappen van sprengenbeken in stand te houden.

Opdrachtgever:                             De Bekenstichting
Periode:                                          2018-2019
Contactpersoon:                           Jan-Olaf Tjabringa